Αναμφίβολα η απάντηση είναι ξεκάθαρη. Η Βουλγαρία δεν «αρνιόταν» επί 20 χρόνια το ευρώ με την αυστηρή έννοια. Από τη στιγμή που μπήκε στην ΕΕ το 2007 είχε νομική υποχρέωση να το υιοθετήσει κάποια στιγμή. Αυτό που έκανε, για πολλά χρόνια, ήταν να μεταθέτει πρακτικά το χρονοδιάγραμμα, επειδή το κόστος της αλλαγής φαινόταν πολιτικά μεγάλο και το όφελος οικονομικά «ήδη μισοκερδισμένο».
Ο βασικός λόγος λέγεται… λέβα. Από το 1997 η Βουλγαρία λειτουργεί με καθεστώς currency board και είχε «δέσει» το νόμισμά της πρώτα με το γερμανικό μάρκο και στη συνέχεια με το ευρώ, για να σταθεροποιήσει την οικονομία μετά από σοβαρή οικονομική κρίση. Αυτό σήμαινε ότι στην πράξη ζούσε για χρόνια με σταθερή ισοτιμία και χωρίς πραγματικά ανεξάρτητη νομισματική πολιτική. Άρα, για μεγάλο μέρος της κοινωνίας και της αγοράς, το ευρώ έμοιαζε λιγότερο «ανάγκη» και περισσότερο «ρίσκο αλλαγής τιμών» ή «απώλεια συμβόλου».
Το δεύτερο, καθοριστικό εμπόδιο ήταν τα κριτήρια σύγκλισης και ειδικά ο πληθωρισμός. Σε περιόδους ενεργειακών αναταράξεων και ακρίβειας, η Βουλγαρία δυσκολεύτηκε να περάσει το τεστ στον σωστό χρόνο, με αποτέλεσμα να πηγαίνει πίσω ο στόχος. Παράλληλα, η πολιτική αστάθεια και η χαμηλή εμπιστοσύνη στους θεσμούς τροφοδότησαν την καχυποψία: μεγάλο κομμάτι του κόσμου φοβόταν ότι θα στρογγυλέψουν τιμές προς τα πάνω, ότι θα ακριβύνει η καθημερινότητα ή ότι θα γίνει παιχνίδι στην αγορά. Σε αυτό «κούμπωσαν» και κύματα παραπληροφόρησης που μετέτρεψαν ένα τεχνικό εγχείρημα σε πολιτισμικό πόλεμο.
Υπήρχε και ένα τρίτο, πιο κυνικό, αλλά αληθινό στοιχείο: όταν έχεις ήδη σταθερή ισοτιμία, οι επιχειρήσεις που κερδίζουν από μετατροπές, τριβές, «γκρίζες» χρεώσεις ή ασάφειες, δεν βιάζονται να αλλάξει κάτι. Το ευρώ φέρνει διαφάνεια στην τιμολόγηση και συγκρίσεις με ένα κλικ. Αυτό είναι καλό για τον καταναλωτή και τον υγιή ανταγωνισμό, αλλά όχι πάντα βολικό για όσους ζουν από τη θολούρα.
Από σήμερα, 1 Ιανουαρίου 2026, η Βουλγαρία πέρασε επίσημα στο ευρώ ως 21ο μέλος της ευρωζώνης, με καθορισμένη ισοτιμία μετατροπής 1 ευρώ = 1,95583 λέβα. Και επειδή η αλλαγή πρέπει να γίνει χωρίς σοκ, προβλέπεται μεταβατική περίοδος στην οποία κυκλοφορούν και τα δύο νομίσματα, αλλά τα ρέστα δίνονται σε ευρώ.
Τι αλλάζει στο αυτοκίνητο;
Περισσότερα απ’ όσα φαίνονται με την πρώτη ματιά.
Η υιοθέτηση του ευρώ από τη Βουλγαρία αλλάζει ουσιαστικά το τοπίο στις μαζικές εισαγωγές μεταχειρισμένων αυτοκινήτων προς την Ελλάδα, γιατί καταργεί το τελευταίο «τεχνικό» πέπλο που επέτρεπε θολές τιμολογήσεις και δημιουργικές αποτιμήσεις μέσω του λέβα. Από εδώ και πέρα, οι αγορές, τα τιμολόγια και οι πληρωμές γίνονται σε κοινό νόμισμα, άρα οι τιμές είναι άμεσα συγκρίσιμες, οι έλεγχοι ευκολότεροι και τα περιθώρια για τεχνητή υποτίμηση αξιών ή παιχνίδια με τον ΦΠΑ σαφώς περιορισμένα. Για τον Έλληνα εισαγωγέα και αγοραστή αυτό σημαίνει μεγαλύτερη διαφάνεια στο πραγματικό κόστος, λιγότερες «εκπλήξεις» στη φορολογία και δυσκολότερη επιβίωση των κυκλωμάτων που εκμεταλλεύονταν τη συναλλαγματική ασάφεια. Η ροή μεταχειρισμένων από τη Βουλγαρία δεν σταματά, αλλά μπαίνει σε πιο καθαρούς, ευρωπαϊκούς κανόνες, όπου η τιμή, η ηλικία και η κατάσταση του αυτοκινήτου μετρούν περισσότερο από τα λογιστικά τεχνάσματα.
protothema
